"Moody’s" beynəlxalq reytinq agentliyi Azərbaycanın suveren kredit reytinqi ilə bağlı yeni hesabat yayıb.
Modern.az xəbər verir ki, hesabata əsasən, Azərbaycanın kredit reytinqi Baa3 səviyyəsində saxlanılıb və müsbət perspektiv qorunub. Bu o deməkdir ki, mövcud şərait davam edərsə, gələcəkdə reytinqin yüksəldilməsi ehtimalı var.
Agentlik bildirir ki, Azərbaycanın əsas üstünlüyü dövlətin güclü maliyyə ehtiyatlarıdır. Dövlət Neft Fondunda toplanmış vəsaitlər ölkənin borc yükünü tam şəkildə qarşılamağa imkan verir. Dövlətin xarici və daxili borcu nisbətən aşağı səviyyədədir və büdcə bu borcların ödənilməsində çətinlik yaşamır. Bu amil Azərbaycanın iqtisadi şoklara (məsələn, neft qiymətlərinin enməsinə və ya regional gərginliklərə) daha davamlı olmasını təmin edir.
Hesabatda qeyd olunur ki, son illərdə iqtisadi artım əsasən qeyri-neft sektorunun hesabına baş verir. Nəqliyyat, tikinti, informasiya texnologiyaları və tranzit sahələri artımın əsas mənbələrindən biri kimi göstərilir. Xüsusilə Orta Dəhliz üzrə daşımaların artması Azərbaycanın regionda logistik rolunu gücləndirir və bu, uzunmüddətli perspektivdə iqtisadiyyat üçün müsbət amil sayılır.
Bununla yanaşı, "Moody’s" bir sıra risklərə də diqqət çəkir. Əsas risk ölkə iqtisadiyyatının hələ də neft və qazdan yüksək dərəcədə asılı olmasıdır. İxracın böyük hissəsi və büdcə gəlirlərinin əhəmiyyətli payı enerji sektorundan formalaşır. Neft hasilatının tədricən azalması isə gələcək illərdə büdcə gəlirləri üçün əlavə təzyiq yarada bilər.
Hesabatda Azərbaycanla Ermənistan arasında münasibətlərin nisbətən yaxşılaşmasının müsbət faktor olduğu qeyd edilir. Gərginliyin azalması və nəqliyyat əlaqələrinin bərpası regional ticarətə və investisiya mühitinə müsbət təsir göstərə bilər.
Ümumilikdə, "Moody’s"in qiymətləndirməsinə görə Azərbaycan hazırda maliyyə baxımından güclü mövqedədir və qısa müddətdə ciddi risklə üzləşmir. Ancaq uzunmüddətli dövrdə reytinqin yüksəlməsi üçün neftdən asılılığın azaldılması, qeyri-neft sektorunun gücləndirilməsi və idarəetmə sahəsində real islahatların davam etdirilməsi həlledici olacaq.
Agentliyin qiymətləndirməsinə görə, 2025-ci ildə ölkədə iqtisadi artım tempi zəifləyərək təxminən 1,5 faiz olacaq. Bunun əsas səbəbi neft hasilatının azalmasıdır. Bununla belə, "Moody’s" 2026-cı ildə iqtisadi artımın yenidən sürətlənərək 3 faizə yaxınlaşacağını, 2027-ci ildə isə 2,5 faiz ətrafında olacağını proqnozlaşdırır. Artımın əsas mənbəyi kimi qeyri-neft sektoru, xüsusilə nəqliyyat, logistika, tikinti və xidmət sahələri göstərilir.
Hesabatda inflyasiya ilə bağlı gözləntilərin də müsbət olduğu bildirilir. "Moody’s" hesab edir ki, inflyasiya yaxın illərdə nəzarətdə qalacaq və Mərkəzi Bankın hədəf diapazonu daxilində olacaq. Belə ki, 2025-ci ildə orta illik inflyasiyanın 5 faizdən bir qədər yuxarı, 2026-cı ildə isə 4,5–5 faiz səviyyəsində olacağı gözlənilir. Agentlik bildirir ki, sabit daxili tələbat və kəskin qiymət şoklarının olmaması inflyasiya risklərini məhdudlaşdırır.
Büdcə və dövlət maliyyəsi ilə bağlı proqnozlara görə, neft gəlirlərinin azalması fonunda 2026–2027-ci illərdə büdcə balansında kəsir yarana bilər. Bununla belə, "Moody’s" bu kəsirləri riskli hesab etmir. Agentlik vurğulayır ki, dövlət borcu ÜDM-in təxminən 23–24 faizi səviyyəsində qalacaq və bu göstərici həm region ölkələri, həm də eyni reytinq qrupunda olan dövlətlərlə müqayisədə aşağıdır. Böyük valyuta ehtiyatları və Dövlət Neft Fondunda toplanmış vəsaitlər isə Azərbaycanın maliyyə sabitliyini qorumağa davam edəcək.